Demək olar ki, hər kəs bunu yaşayıb: görülməli iş var, vaxt da var… amma nədənsə başlayılmır. “Sonra edərəm”, “bir azdan başlayaram” kimi düşüncələr tanış gəlir. Təxirə salmaq çox vaxt tənbəllik kimi qəbul olunur, amma əslində bu, daha dərin psixoloji səbəblərlə bağlıdır.

Ən əsas səbəblərdən biri qorxudur. İnsan bəzən uğursuz olmaqdan, bəzən isə əksinə, uğur qazanmaqdan qorxur. Çünki nəticə məsuliyyət gətirir. “Alınmasa nə olacaq?” və ya “alınsa, davamını necə gətirəcəm?” kimi suallar insanı fərqində olmadan geri çəkir. Bu halda təxirə salmaq bir növ özünü qoruma mexanizminə çevrilir.

Digər vacib səbəb mükəmməllik axtarışıdır. Bir işi ideal şəkildə görmək istəyi o qədər güclü olur ki, insan başlamadan əvvəl hər şeyin “tam uyğun” olmasını gözləyir. Nəticədə isə heç vaxt başlamaq üçün “mükəmməl zaman” gəlmir. Halbuki hərəkət olmadan mükəmməllik mümkün deyil.

Motivasiya məsələsi də burada rol oynayır. İnsanlar adətən yalnız motivasiya olduqda işləməyə çalışırlar. Amma reallıqda motivasiya çox vaxt hərəkətdən sonra yaranır. Yəni əvvəl başlamaq lazımdır, hiss sonradan gəlir.

Bununla yanaşı, işin böyüklüyü və qeyri-müəyyənliyi də insanı saxlayan əsas faktorlardandır. Böyük və çətin görünən bir işi beynimiz avtomatik olaraq “təhlükə” kimi qəbul edir və ondan qaçmağa çalışır. Bu zaman sosial media, kiçik işlər və ya başqa məşğuliyyətlər “qaçış yolu”na çevrilir.

Diqqətin tez dağılması da müasir dövrün ən böyük problemlərindən biridir. Telefon bildirişləri, sosial şəbəkələr və davamlı informasiya axını insanın fokusunu zəiflədir. Nəticədə başlamaq çətinləşir, başladıqdan sonra isə davam etdirmək.

Bütün bunlara baxmayaraq, təxirə salmaq qalıcı bir problem deyil. Əksinə, düzgün yanaşma ilə idarə oluna bilən bir davranışdır. İşləri kiçik hissələrə bölmək, “sadəcə başlamaq” prinsipini tətbiq etmək və mükəmməllikdən çox irəliləyişə fokuslanmaq bu problemi xeyli azaldır.

Nəticə olaraq, təxirə salmaq tənbəllik yox, beynin qoruyucu reaksiyasıdır. Amma onu anladıqda və düzgün idarə etdikdə, bu davranışı zəif tərəf yox, inkişaf üçün bir fürsətə çevirmək mümkündür.