Hər insan dünyanı eyni şəkildə görmür. Bəziləri üçün həyat səs-küylü, rəngarəng və insanlarla doludur. Digərləri üçün isə bu dünya daha sakit, daha uzaq və bir az da sanki pərdə arxasından izlənilən bir səhnə kimidir. Şizoid xüsusiyyətlərə sahib insanların baxışı məhz bu ikinci təsvirə daha yaxındır.
Şizoid yanaşma çox vaxt yanlış başa düşülür. İnsanlar bunu soyuqluq, laqeydlik və ya insanlardan qaçmaq kimi qiymətləndirir. Amma əslində məsələ daha dərindir. Bu insanlar sadəcə xarici dünyadan çox, daxili dünyaları ilə əlaqədə olurlar. Onlar üçün düşüncələr, ideyalar və daxili dialoqlar real həyatdan daha canlı və mənalı ola bilər.
Şizoid insan üçün tək qalmaq tənha olmaq demək deyil. Əksinə, bu, rahatlıq zonasıdır. İnsanların çox olduğu mühitlər onları yorur, hətta bəzən narahat edir. Sosial münasibətlər onlar üçün məcburi bir rol kimi hiss edilə bilər — sanki bir tamaşada iştirak edirlər və özlərinə aid olmayan bir obrazı canlandırırlar.
Bu baxış bucağında emosiyalar da fərqli yaşanır. Şizoid insanlar emosiyasız deyil — sadəcə onları daha səssiz və dərin yaşayırlar. Xaricdən baxanda soyuq və reaksiyasız görünə bilərlər, amma daxilən mürəkkəb düşüncələr və hisslər yaşayırlar. Sadəcə bu hissləri ifadə etmək onlar üçün çətin və ya mənasız görünə bilər.
Həyata bu cür baxış bəzən bir üstünlük də ola bilər. Şizoid insanlar çox vaxt müstəqil düşünə bilir, başqalarının təsirinə az məruz qalır və yaradıcı sahələrdə dərin fokus əldə edə bilirlər. Onların daxili dünyası zəngin olur və bu, incəsənət, yazı, elm kimi sahələrdə özünü göstərə bilər.
Amma bu yanaşmanın çətin tərəfləri də var. İnsan əlaqələrinin zəif olması, emosional yaxınlığın qurulmaması və cəmiyyətlə məsafə saxlamaq zamanla təcrid hissinə səbəb ola bilər. Bəzən bu məsafə insanın özü tərəfindən seçilsə də, uzun müddətdə daxili boşluq yarada bilər.
Ən önəmli məqam isə budur: bu, “problem” olmaq məcburiyyətində deyil. Hər insanın dünyanı qavrama forması fərqlidir. Şizoid baxış sadəcə bu fərqliliklərdən biridir. Əsas məsələ insanın özünü anlaması və həyatını bu xüsusiyyətlərə uyğun şəkildə qurmasıdır.
Çünki həyat tək bir baxış bucağından ibarət deyil. Bəziləri onu səs-küylü bir meydan kimi yaşayır, bəziləri isə sakit bir otaqda, düşüncələrinin içində. Və hər iki dünya özünəməxsus şəkildə realdır.